Te Whakaora Ngātahi mā te Hononga
E whakapono ana mātou ki te mana o ngā wheako tiritahi.
Mā ā mātou kaupapa e ārahitia ana e ngā hoa mahi ka whakatairangahia he taiao tautoko e tupu ai te whakaoranga me te kanorau ahurea.
Mā te whakawhitiwhiti kōrero, te whakahaere rōpū, me ngā wā whakangungu whakahihiri, ka werohia e mātou ngā kōrero kino, ka arotahi hoki ki ngā reo o te hunga kua pā ki roto i aua kōrero.
Hono mai ki a mātou ki te whakaoho kōrero whai tikanga, me te awhi i te whakaora tahi.
I whakatūria a Meliu hei whakatutuki i tētahi hiahia nui i Hampton Roads: he tautoko e aro ana ki te whakaiti i ngā kino mō ngā hapori Takatāpui me ngā hapori Āhia-Iwi-ā-Kiwa me te Moana-nui-a-Kiwa i te whenua tawhiti; i ahu mai i ngā wheako o te ao me te ngākau mahaki ahurea mō ngā take e warewarehia ana.
Kāore ngā pūnaha i hangaia hei tautoko i te whakaora e whakaatu ana i ngā hītori o te koroni, te kimi hōia, te hekenga mai, me te nekehanga, ka waiho te manaaki e ahua motumotu ana, e kino ana, e kore rānei e taea te uru atu.
Ko tā Meliu he arotahi ki ngā huarahi whakaora, hauora hinengaro, me te manaaki ā-hapori e ārahihia ana e ngā hoa mahi, e whai whakaaro ana ki te hapori, e ahu mai ana i te whakapono kāore te whakaora e hiahia ana ki te tino tika, ki te ngohengohe rānei, engari me noho mai, me te ahurea, me te mana, me te whiriwhiri.
Mā te whakawhitiwhiti kōrero a ngā hoa mahi, te whakahaere rōpū e arahina ana e ngā hoa mahi, ngā whakangungu whakaiti ahurea me te kanorau, me ngā taonga hokohoko ā-tinana, ka hangaia e Meliu ngā wāhi e mōhiotia ai ngā wheako ora hei tohungatanga, ā, e whakaarohia ai te ahurea he mea nui, ehara i te mea tāpiri.
He aha a Meliu?
I ahu mai te ingoa Meliu i tētahi kupu Palau (i ahu mai i te reo me te tikanga tuku iho o te iwi o te Moana-nui-a-Kiwa o Belau) — ko tōna tikanga 'ki te kukume'. I runga i te horopaki, ko tōna tikanga he tuku, he hoki whakamuri, he tahuri rānei: kāore e taea e koe te whakahaere i ngā mea e tukuna ana ki ō ringaringa, engari ka taea e koe te whakatau me pēhea te urupare. He whakaata tēnei i ngā mātāpono o te whakaiti i te kino me te whakaora — te tūtaki ki ngā tāngata kei hea rātou, te whakahonore i te oranga tonutanga, me te mārama he huringa te whakaora, ehara i te mea rārangi.
Kei waenganui o Meliu tēnei.
Ko ngā tikanga whakatere me te kimi huarahi puta noa i te Moana-nui-a-Kiwa e ora tonu ana, ehara i te mea ko te tikanga tūturu anake – engari he huarahi hoki hei neke i roto i te koretake. Kāore ō tātou tūpuna i whakawhirinaki ki ngā huarahi pumau, ki ngā mapi pakari rānei. I pānui rātou i ngā whetū, i te hau, i ngā ngaru o te moana, me ngā ia hurihuri, me te whakarerekē i tō rātou huarahi me te noho pūmau ki te mātauranga me te whanaungatanga. Ko te aro nui, te ngāwari ki te urutau, me te whakawhirinaki ki te whakaaro nui o te katoa i hiahiatia mō te whakatere, kaua ki te whakahaere.
Kei roto i a Meliu tēnei māramatanga ki ngā mahi whakaiti i te kino me te whakaora. Kāore he ara kotahi, kāore hoki he rārangi wā mō te whakaora. Ka tīmata te tangata mai i ngā takutai rerekē, ka neke i roto i ngā āhuatanga rerekē. He rite tonu te ahunga whakamua ki te noho ora, te noho hono, me te haere tonu ahakoa kāore i te mārama te ūnga.
Ahakoa he aha tāu e kukume ai i tēnei rā — tuku, hoki whakamuri, panoni rānei — he tono tēnei kia noho koe mō tētahi wā.
Mō Mātou:
He takirua takatāpui a Meliu e noho ana i te rohe o Hampton Roads i Virginia.
Ka kitea mātou e mahi ana i ētahi o ēnei mahi:
Hauora
Te tautoko i ngā tāngata takitahi mā te manaaki aroha, te whakatere rauemi, me te oranga e aro ana ki te whakaoranga — te hono i te āputa i waenga i te tangata me ngā ratonga e tika ana mā rātou.
Hoahoa Whakairoiro
Te whakaora i ngā kōrero mā roto i ngā tirohanga ātaahua hei hono, hei whakamōhio, hei whakahihiko hoki i ngā hapori ki te mahi.
Te Tautoko, te Kanorau me te Whakaurunga
Te whakatairanga i te ōritetanga me te noho tahi mā te whakanui ake i ngā reo kāore i te tino kitea, me te hanga wāhi e kitea ai, e whakanuia ai te katoa.
Kei te hiahia koe ki te hono atu?
He pai ki a mātou te whakarongo atu ki a koe!
Tukuna mai he karere mā te whakamahi i te puka i raro nei!
Ka hoki atu mātou ki a koe i te wā e taea ai!







